Bundan 10 yıl önce dünyanın en zengin insanı Elon Musk’ın Los Angeles’taki trafik yoğunluğunu, yerin altında bir tüpün içinde,  manyetik levitasyonun ve diğer ileri başka teknolojileri kullanarak çözmek üzere gündeme getirdiği bir ulaşım teknolojisiydi “Hyperloop.”

Şimdi adı Hyperloop Transportation Technologies (Hyperloop TT) olan şirketin CEO’su Dirk Ahlborn ile 2017’deki görüşmemde, hem bu girişim hem de hyperloop teknolojisi henüz doğmamış bir bebek gibiydi. Ana karnında büyümeyi bekliyordu. Ve hyperloop böylece popüler tabirle benim “radarıma girmişti.” Çünkü, bir tüp içinde uçaktan daha hızla, bin 200 km’de insan ve kargo taşıma kabiliyeti, insanlık için gerçekten büyük bir adım demekti.

Bu yeni teknoloji bütünü, yeni ulaşım ve hatta yaşam sistemi, aynı yıl Erciyas Holding’in de “radarına girmiş.” Çelikle devasa kargo taşıma işinde mühendislik alanında ülkemizde yeni teknolojileri uygulayan Erciyas, bugün oluşmakta olan ve Airbus başta olmak üzere Hitachi Rail gibi uluslararası markaların yer aldığı bu projenin yatırımcısı, çelik tedarikçisi ve teknoloji geliştiricisi.

Hyperloop beraberinde farklı alanlardaki pek çok teknolojinin kullanılacağı bir sistem ve bu ileri teknoloji sistemini öğrenmek Erciyas Holding’e nasip olacak. Bu, ülkemiz için de büyük bir kazanım. 

Hikayenin bu noktaya nasıl geldiğini şimdi Erciyas Holding İcra Kurulu Başkanı Emre Erciyas’tan dinleyelim: “Ahlborn 2017’de Türkiye’ye geldiğinde kendisine çelik boru fabrikamızı gezdirdik. Son 4-5 yıldır Hyperloop TT ile birlikte Hyperloop hattı boruları ile alakalı kısımlarda AR-GE çalışması yaptık, destek sağladık. Hyperloop konsepti, sürtünmesizlik ve vakum ortamı yaratılan boru hatları içerisinde ses hızına yani, saatte bin 200 kilometreye kadar yükselen hızlarda yük ve yolcu taşımayı öngören bir proje. Kara, deniz, hava ve demiryolundan sonra ‘5’inci Mod’ ulaşım yöntemi olarak adlandırılıyor.” 

İSTANBUL’DA YAŞAYIP ANKARA’DA ÇALIŞABİLİRSİNİZ

Beş kilometrelik gerçek boyutlu Hyperloop hattı prototipinin kurulacağı yer için birçok ülke rekabet ediyor. Erciyas Holding İcra Kurulu Başkanı Emre Erciyas; Brezilya, Kanada, Amerika, İtalya, BAE ve Suudi Arabistan çok istekli olduğunu, kendilerinin ise Türkiye’de olmasına çalıştıklarını söylüyor.

Elon Musk fikren yola megapollerin ulaşım sorununu çözmek için çıkmış olabilir. Ancak geçen 10 yıl içinde Hyperloop ulaşım modeli bir yaşam şekline dönüşmüş durumda. Değeri de buradan geliyor. Emre Erciyas bu dönüşümü şöyle anlatıyor: “Bugün artık Avrupa’da çoğu ülke 2.5 saatten daha kısa süreli uçak yolcu hatlarını kaldırıyor. Bu hatların şimdi demiryolu, gelecekte ise Hyperloop ile ikame edilmesi düşünülüyor. Hyperloop hatları için ideal mesafelerin 500 – bin 500 km arasında olması öngörülüyor. Hatlar yerde değil, yukarıda dikmeler (pylons) üzerinden gideceği için altında hayat yine devam edecek. 

Proje, aynı zamanda gayrimenkul geliştirme işine de önemli bir katkı sağlayacak. Örneğin; bugün Hamburg Limanı HyperPort kargo projesinin en büyük destekçisi. Onların kargolarını taşımak için HyperPort ve HyperCargo projeleri geliştiriliyor. Hamburg Port bulunduğu alan itibariyle artık daha fazla büyüyemiyor. Limanın içinde bulunduğu arsa Almanya’nın en kıymetli deniz kenarı arsası. Bu nedenle büyüyebileceği bir alan yaratmak, depolama ve elleçleme alanını Almanya’nın ortasında bir yere taşımak istiyor. Kıyıdaki limanda sadece iskele kalacak ve gemiler yük indirme-bindirme yapacak. 

Bir başka örnekse Kadıköy Limanı. Şu an şehrin göbeğinde denizin en güzel yerinde bir konteyner limanı olarak faaliyet gösteriyor. Oysa bu konteyner limanını alsak Konya Ovası’na taşısak, orası sadece gemilerin yük indirme-bindirme yer olsa. Bu yükler Hyperloop’la daha geniş farklı bir depolama alanına taşınsa ve oradaki deniz kıyısı da insanların daha fazla faydalanabileceği bir alana dönüştürülse daha güzel olmaz mı? Gayrimenkul projesi demek istediğim şey aslında bu. 

Bunun yanında Hyperloop ile artık mesafeler de ortadan kalkıyor. İstanbul- Ankara arası 20-25 dakika gibi bir süreye inecek. Eviniz ve çalıştığınız yer farklı şehirlerde olabilecek.”

DÖRT METRE ÇAPINDA SPİRAL SERİ ÜRETİM

Erciyas Holding İcra Kurulu Başkanı Emre Erciyas  ve Hyperloop TT CEO’su Dirk Ahlborn. Erciyas Holding, bu yılın başında 5 kilometrelik gerçek boyutlu operasyonel Hyperloop hattı prototip projesinin yatırımcısı ve tedarikçisi olmak üzere Hyperloop TT ile anlaşma imzaladı.

İlk etapta kargo taşımacılığını öngören bu projenin, insanlı ulaşım kısmına ise sonraki süreçte geçilebileceğini paylaşan Emre Erciyas, bu uluslararası oluşumda kendilerine düşen rolü ve kullanacakları teknolojiyi şöyle anlatıyor: “Biz Erciyas olarak, trenin içerisinde gideceği çelik boruları ve boru ekipmanlarını ENKA’nın iştiraki Çimtaş ile beraber yapıyoruz. Hyperloop için içerisinde trenin gidebileceği 4 metre çapında çelik borular gerekiyor. Dünyada şu anda bu büyüklükteki boruları üretebilen firmalar var ama bunu spiral kaynaklı seri üretim şeklinde yapabilecek tek firma biziz.  

Bu boru hattında, çeliğinden kaynağına tüm malzemelerin üretiminde özel çalışmalara ihtiyaç duyuluyor. Örneğin, makinedeki kontroller, malzeme kontrolü, kaynak kontrolü, kaynakların tamamını yüzde yüz ultrasonla kontrol ediyoruz. Ses veriyoruz kaynağın içine ve malzemeden yansımasıyla kaynağın içindeki gözeneklerin boyutuna bakıyoruz. Kalite kontrol kısmını ultrason ile yapıyoruz, ardından bütün boruyu x-ray’a sokuyoruz.”

5 KM’LİK İLK DÖŞEME TÜRKİYE’DE OLABİLİR Mİ?

Beş kilometrelik gerçek boyutlu Hyperloop hattı prototipinin kurulacağı yer için birçok ülke rekabet ediyor. Erciyas Holding İcra Kurulu Başkanı Emre Erciyas; Brezilya, Kanada, Amerika, İtalya, BAE ve Suudi Arabistan çok istekli olduğunu, kendilerinin ise Türkiye’de olmasına çalıştıklarını söylüyor.

HAVA VE KARA ULAŞIMINDAN 10 KAT ENERJİ POZİTİF

Trenin kullanacağı enerji için hattın tamamı güneş panelleriyle kaplanacak. Böylece proje, ihtiyaç duyduğu tüm enerjiyi kendi güneş panellerinden sağlamış olacak. Güneş panellerinin ise, projelerin yapılacağı ülkeye göre lokal üreticilerden temin edilmesi planlanıyor. Hava ve kara ulaşımından 10 kat daha enerji pozitif olacak.

Şule GÜNER https://turkeyai.com/ 02.04.2022

Yerli Metro ve Anahat Sinyalizasyon Sistemi

TÜBİTAK tarafından başlayan yerli anklaşman projesi, TÜBİTAK ve özel şirketler bünyesinde sürerken ASELSAN, ERTMS seviye 1/2 araç üstü Tren Koruma Sistemi geliştirme faaliyetlerine AR-GE projesi ile 2015 yılında başlamıştır. Dünyadaki en gelişmiş ERTMS/ETCS (European Railway Traffic Management/European Train Control System) ana hat ve CBTC (Communication Based Train Control) metro sinyalizasyon sistemleri, bütüncül bir emniyet için hat boyu ve araç üstü sistemlerden oluşmaktadır. Ülkemizde hat boyu sinyalizasyon sistemleri kapsamında yerli anklaşman çalışmalarının başladığı düşünüldüğünde, araç üstü sinyalizasyon sistemi, alandaki çalışmalara yeni bir boyut katacak kritik bir bileşendir.

İstanbul’da M1 Yenikapı-Otogar-Havalimanı-Kirazlı-Halkalı Metrosu projesi kapsamında Milli CBTC Metro Sinyalizasyon Sistemi Geliştirme Projesi Metro İstanbul ile imzalanan sözleşme ile 2019 yılında başlatılmıştır. Metro İstanbul liderliğinde, ASELSAN ve TÜBİTAK ile kurulan ekip, araç üstü, hat boyu ve merkezi tren kontrol sistemlerinin tümünün yerli olarak tasarlanması ile ilgili çalışmalara başlamıştır.

Bu çalışmalar sürerken, Ulaştırma Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü (AYGM) tarafından yürütülen Gayrettepe-İstanbul Yeni Havalimanı (GYH) Metro projesinde ASELSAN Metro Sinyalizasyon Projesinin ana yükleniciliğini üstlenmiştir. GYH projesi takvimi, geliştirilen yerli CBTC metro sinyalizasyon sistemi çalışmalarına hız katmıştır. Gelinen aşamada 2021 yılı içinde, yerli olarak tasarlanan metro sinyalizasyon sistemi test edilerek devreye alınacaktır.

Başlatılan ilk proje kartopu etkisi yaratarak yerli ve milli olarak geliştirilen GYH Metro Sinyalizasyon Projesi devam ettiği esnada Halkalı-İstanbul Yeni Havalimanı (HYH) ve Gebze-Darıca Metro Sinyalizasyon Projeleri de ASELSAN tarafından imzalanmış ve CBTC metro sinyalizasyon sistemi tüm ülkeye yayılmaya başlamıştır.

Metro sinyalizasyon sisteminde uçtan uca kazanılan teknik bilgi, ana hat sinyalizasyon sisteminde de kullanılacak niteliktedir. Bu kapsamda, ASELSAN tarafından geliştirilen ERTMS araç üstü tren koruma sistemi ürünleştirme faaliyetleri ve buna paralel olarak da ana hat ERTMS hat boyu projeler ile ilgili iş geliştirme faaliyetleri tüm hızıyla devam etmektedir.

İleri Teknoloji Sinyalizasyon Sistemi

Metro sinyalizasyon sistemleri, yüksek kapasiteli işletmecilik gereklerini sağlayabilen, yüksek teknolojiye sahip sinyalizasyon sistemleridir. CBTC metro sinyalizasyon sistemlerinin ERTMS ana hat sinyalizasyon sistemlerine üstünlükleri sıralandığında ilk sırada, 30 saniyeye kadar düşürülebilen işletme sıklığıyla yaratılan yüksek taşıma kapasitesi gelmektedir. Yerli olarak geliştirilen metro sinyalizasyon sistemimiz dünya başkenti İstanbul’daki işletme sıklığını kolaylıkla karşılayacak şekilde tasarlanmıştır. Bu sayede, şehir hayatında belirli saatlerde yaşanan yoğun talep karşılanabilecektir. İşletmelerin, insan kaynaklı hataları önleyebilmesi, dakik ve enerji verimli operasyon yapmasını sağlayan otomasyon seviyesi, metro sistemlerinin üstünlüklerinde ilk sırada yer almaktadır. ASELSAN tarafından tasarlanan ve geliştirilen milli metro sinyalizasyon sistemi dünyadaki en ileri otomasyon seviyesi olan sürücüsüz GoA4 (Grade of Automation 4 Unattended Train Operation) seviyesindedir.

Metro sinyalizasyon sisteminin, bir diğer avantajı düşük bakım maliyetlerini sağlayabilmek için az sayıda hat boyu ekipmanla ve trenle kurulan sürekli haberleşmedir. Bu temel avantajlara ek olarak, gelişmiş tren kontrol ve yönetim sistemleri, bakım ara yüzleri, sanal kuplaj (virtual coupling) ve hassas duruş gibi ek yetenek ve avantajlar sıralanabilir. Yerli metro sistemimiz bütün bu fonksiyonları da barındırmaktadır.

ERTMS sistemleri, ana hatlarda dünyada bir standart haline gelmiştir. ERTMS sistemlerin en büyük avantajı birlikte işletilebilirlik (interoperability) olarak karşımıza çıkmaktadır. ERTMS sinyalizasyon sistemleri, bu kabiliyetiyle, şehirler ve ülkeler arası demiryolu işletmeciliği mümkün kılması sebebiyle ana hatların vazgeçilmez sistemi olmuştur. Metro sistemlerinde bulunan ilave yeteneklerin, standartta kazandırılması ve ana hattaki verimin artırılması maksadıyla uluslararası AR-GE çalışmaları birçok konuda devam etmektedir. Yakın gelecekte, ERTMS sinyalizasyon sisteminin metro sistemine benzer avantajları bünyesine katacağı aşikardır.

Yeni Nesil Milli Sinyalizasyon Sistemi

Milli metro sinyalizasyon sisteminde kullanılan donanım, yazılım ve sistem bileşen bilgisi (know-how) yerli ekosistemle birlikte kazanılmıştır. Ülkemizdeki en büyük emniyet uzmanı ve geliştirme ekibi kurulmuştur. Milli sinyalizasyon sistemi, dünyadaki örnekleriyle kıyaslandığında, en son teknoloji ile tasarlanması, diğer tüm sistemlerin en iyi özelliklerini barındırması ve ülkemizdeki işletme ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde tasarlanması sebebiyle fark yaratan özelliklere sahiptir. Tasarlanan tren kontrol ve denetimi ATS (Automatic Train Supervision) yazılımı, sistem devreye alındıktan sonra en sık kullanılan fonksiyonları içermektedir. ATS sistemi yetenekleri, kullanıcı deneyimi ve ara yüz tasarımıyla öne çıkmaktadır. Metro sisteminin diğer bileşenlerini oluşturan birçok alt birim de yerlileştirme kapsamına alınmıştır. 

Milli metro sinyalizasyon sistemi tasarımı sürerken, sistemin dünyadaki en iyi sistem olmaya devam edebilmesi için ileri AR-GE faaliyetleri başlatılmıştır. Bu kapsamda;

Hattın ilave güvenliğini ve önleyici bakım faaliyetlerini sağlamak için fiber optik hat üzerinde kullanılan akustik sensör teknolojisi MIDAS-R sistemi

Daha hassas ve etkin maliyetli konumlamanın sağlanması için radar ve Inertial Measurement Unit (IMU) tabanlı sensör teknolojilerin kullanılması

Yüksek kapasiteli ve verimli haberleşme için 4.5/5G tabanlı kablosuz haberleşme

Enerji verimliliğinin artırılması ve önleyici bakım faaliyetleri amacıyla IoT ve Cloud tabanlı veri toplama altyapıları

Verimli ve uyumlu otomatik sürüşün sağlanması amacıyla AI(Artificial Inteligence) tabanlı ATO (Automatic Train Operation)çalışmalarına başlanmıştır.

Son dönemde, verilen destekler ve başlayan projeler sayesinde, sinyalizasyon teknolojisi alanında yeni nesil sinyalizasyon sistemleri geliştirilerek, ülkemizde çok büyük başarı elde edilmiştir. Kısa vadede, ülkemizdeki teknolojik savaş metro sinyalizasyon sistemi için kazanılmış görünmektedir. Bu başarının sürmesi ve anahat sinyalizasyon sistemlerine de yayılmasıyla, sinyalizasyon teknolojisi alanındaki bağımsızlığımız perçinlenecektir. Bu sayede teknoloji kullanan değil, teknolojiyi üreten ileri ülkeler arasına girmemizin yolu açılacaktır.

Aselsan

Yurt dışından temin edilen lokomotiflere ilişkin yaşanan sıkıntılar Türkiye’nin yerli lokomotiflerini üretmesinin yolunu açtı.

AA muhabirinin aldığı bilgiye göre, TCDD envanterinde bulunan ve yurt dışından yedek parça temininde sorun yaşanan “DE11000” tip lokomotifler 1990’lı yılların ortasından itibaren modernize edilmek istendi. Bu amaçla yurt dışı firmalardan teklifler alındı fakat çalışmalar neticelenmedi.

2008 yılında TÜLOMSAŞ’ın (yeni adıyla Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii-TÜRASAŞ) TÜBİTAK Ar-Ge ekipleriyle yaptığı iş geliştirme çalışmalarında “DE11000” tip lokomotiflerin TCDD ihtiyaçları doğrultusunda elektrikli hale getirilerek modernize edilmesi gündeme geldi.

Demir yolu araçlarında katma değeri en yüksek olan “cer sistemi” ve “tren kontrol yönetim sistemleri”nin Türkiye’de üretilemediği, yurt dışı lisanslarla ülkede üretilen lokomotiflerde dahi bu ekipmanların lisanslı olarak ürettirilmediği TÜRASAŞ ve TCDD tarafından belirtildi.

Bunun üzerine Türkiye raylı araç sektörünün ihtiyaç duyduğu ve katma değeri çok yüksek olan söz konusu teknolojilerin geliştirilmesi için proje teklifi hazırlandı ve 1 megavat gücünde E1000 Tip Lokomotif Geliştirilmesi Projesi TARAL 1007 programı çerçevesinde TÜBİTAK Kamu Kurumları Araştırma ve Geliştirme Projelerini Destekleme Programı’na sunuldu.

Proje kapsamında cer ve tren kontrol teknolojilerinin yerli imkanlarla geliştirilmesi ve lokomotif tasarımı konusunda gerekli bilgi birikiminin kazanılması TCDD yönetimince desteklendi.

Türkiye’nin ilk yerli elektrikli lokomotifi olan E1000, 2011-2015 döneminde geliştirildi. İlgili proje kapsamında tren kontrol ve yönetim sistemi, cer sistemi ve modernizasyon kapsamına giren tüm mekanik parçalar TÜBİTAK Raylı Ulaşım Teknolojileri Enstitüsü (RUTE) ve TÜRASAŞ tarafından tasarlandı.

Elektronik sistemleri oluşturan ve raylı araç sektöründe teknolojik katma değeri en yüksek bileşenlerden olan Cer Konvertörü, Cer Kontrol Ünitesi ve Tren Kontrol ve Yönetim Sistemi TÜBİTAK RUTE tarafından geliştirildi.

E1000 Elektrikli Lokomotif Geliştirilmesi Projesi ile TCDD’nin manevra ve kısa mesafe yük taşıma ihtiyaçlarını karşılayabilecek özellikte, modern bir sürüş sistemine sahip 1 megavat gücünde elektrikli lokomotif geliştirilmiş oldu. Tüm laboratuvar, yazılım ve altyapı çalışmaları, fabrika ve yol testleri, prototip üretimi yerli olarak yapıldı.

Proje kapsamında bugüne kadar yüzde 100’ü ithal edilen sistemlerin proje sonuçlandıktan sonra yerlilik oranı yüzde 85’i buldu.

Kazanılan bilgi birikimi ve tecrübeyle yeni ve farklı ihtiyaçlara yönelik elektrikli lokomotiflerin yerli olarak tasarımı ve geliştirilmesi kabiliyeti elde edildi.

E1000 Proje Sonuçları Uygulama Planı kapsamında, modernize edilen DE11000 lokomotifleri yer alıyor. Bugüne kadar DE11062 lokomotifi teslim edildi, 2021 yılında 5 adet DE11000 tip lokomotifin de modernizasyonu hedefleniyor.

KARDEMİR firmasına da projede elde edilen bilgi birikimiyle 7 dizel elektrikli lokomotif TÜRASAŞ tarafından 2020 yılı içinde teslim edildi.

Ar-Ge çalışmaları E5000’in yolunu açtı

Başarıyla tamamlanan E1000 Projesi ile başlayan raylı araç geliştirmeye yönelik Ar-Ge çalışmaları E5000 Projesi ile üst seviyeye çıktı.

Projede yönetici kuruluş TÜBİTAK RUTE, araç üretici paydaş ise TÜRASAŞ olarak yer aldı. Proje kapsamında özel sektör firmaları da paydaş olarak görev üstleniyor. Global pazarlarda TÜRASAŞ markasıyla yer almayı sağlayacak E5000 projesi ile Türkiye’nin elektrikli anahat lokomotifi ihtiyacında dışa bağımlılığı sona erecek.

E5000 projesi kapsamında, TCDD Taşımacılık AŞ’nin ihtiyaçlarına uygun, 5 megavat gücünde, Avrupa Birliği Demiryollarında Karşılıklı İşletilebilirlik Teknik Şartnamesi sertifikası bulunan, yük ve yolcu taşımacılığı yapabilecek, saatte 140 kilometre hıza sahip yeni nesil bir elektrikli anahat lokomotifi geliştiriliyor.

Proje süresince ve Proje Sonuçları Uygulama Planı kapsamında geliştirilen sistemlerin, yurt içi ve dışındaki anahat lokomotifleri, tramvay/metro araçları, manevra ve kısa mesafe lokomotifleri, yüksek hızlı tren setleri ve benzeri raylı taşıtlarda kullanımına yönelik pazar veya satış hedefleniyor.

Geliştirilen ürünlerin şehir içi tramvay ve metro araçlarında kullanımına yönelik çalışmalar da hız kazandı. Bu konudaki çalışmalar TÜRASAŞ tarafından sürdürülüyor.

AA 03.04.2021

Elektrikli raylı ulaşım hatlarının hem şehir içinde hem de şehirler arasında yaygınlaşması hızlı, güvenilir, konforlu ve enerji verimli raylı ulaşım ihtiyacını öne çıkarıyor.

Buna paralel olarak, bu ihtiyacın karşılanmasında kritik rol üstlenen elektrik-elektronik, kontrol ve haberleşme teknolojisi tabanlı bileşenlerin raylı ulaşım sistemlerindeki payı da giderek artıyor.

Yeni nesil trenlerde yüksek emniyet ve güvenilirlik seviyesine sahip Tren Kontrol ve Yönetim Sistemi ile dağıtık Cer (Çekiş) Sistemi gibi ileri teknolojili bileşenler ön plana çıkıyor. Raylı araçlarda yer alan kritik teknolojilerden çoğu ileri güç ve kontrol elektroniği ile bilgisayar ve bilgi teknolojileri tabanlı olarak görev yapıyor. Bu kritik teknolojilere dayalı bileşenlerin maliyeti, araç toplam maliyetinin yüzde 50’sine ulaşıyor.

Özgün yazılım ve algoritmalarla yüksek güvenlik

Türkiye ve uluslararası alandaki ihtiyaçları dikkate alan ASELSAN, bir süredir söz konusu teknolojilere yönelik faaliyet yürütüyor.

ASELSAN, Türkiye’nin saatte 160 kilometre hıza sahip ilk elektrikli tren setleri için Tren Kontrol ve Yönetim Sistemi ile Cer Sistemi geliştirdi.

Daha önce ithal edilen söz konusu sistemler, ASELSAN tarafından yürütülen geliştirme faaliyetlerinin sonunda yurt dışı pazarlara ihraç edilebilecek seviyeye geldi.

Tren Kontrol ve Yönetim Sistemi, trenin merkezi yönetimini sağlayan “beyin” işlevi görüyor. Sistem, özgün yazılım, donanım ve algoritmalarla yüksek güvenliği sağlayacak şekilde tasarlandı.

Sistem temelde aracın hızlanma, yavaşlama (frenleme), durma, kapı kontrolü, yolcu geçişleri ve ışıklandırma gibi hayati öneme sahip işlevlerini denetlerken, iklimlendirme ve yolcu bilgilendirme gibi konfora yönelik alt sistemleri de yönetiyor.

Yaklaşık 330 bin satır kod yazıldı

Modüler yapıda tasarlanan ve yüksek emniyet ile güvenilirlik seviyesine sahip olan Tren Kontrol ve Yönetim Sistemi bilgisayarı; mimarisi, kontrol, emniyet ve güvenilirlik algoritmaları, donanımı ve gömülü yazılımı ile tümüyle özgün olarak ortaya koyuldu.

Sistem donanımları, senaryoları, araç yazılımı ve diyagnostik bilgisayar ASELSAN tarafından özgün tasarlandı ve geliştirildi.

Bu süreçte 70’ten fazla ASELSAN mühendisi görev alarak 30 temel senaryo grubu oluşturdu ve kodladı. Geliştirilen senaryo kodları, kullanıcı arayüzleri, yazılım test kodları ve kod geliştirme sürecini otomatize etmek için kodlanan Grafiksel Kullanıcı Arayüzü ile yaklaşık 330 bin satır kod yazıldı.

Araç üstü testler devam ediyor

Elektrikli tren setlerinin kritik bileşenlerinden olan Cer Konvertörü ve Yardımcı Güç Ünitesi, Dişli Kutusu, Cer Motoru ve Transformatörü için ASELSAN tarafından anahtar teslim çözümler oluşturuldu. Cer Konvertörü ve Yardımcı Güç Ünitesi ASELSAN tarafından, Cer Sistemi ile ilgili diğer alt sistemler yerli firmalarla birlikte milli imkanlarla geliştirildi.

ASELSAN yerleşkesindeki test altyapılarında test edilen donanım ve yazılımlar daha sonra üretilen ilk tren setine entegre edildi. Araç üstü testler ise devam ediliyor.

TRT HABER 02.11.2020

Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Fatih Sayan, Twitter hesabından, eSIM teknolojisine yönelik çalışmalarda gelinen son duruma ilişkin paylaşımda bulundu. Türkiye’nin ocak ayında GSM Birliğinden sertifikasyon alarak eSIM teknolojisini yerli ve milli imkanlarla üreten 4 ülkeden biri olduğunu belirten Sayan, “Tamamen Türk mühendislerince geliştirilen ve fiziksel SIM kartın yerine kullanılacak olan eSIM, ülkemizde yakın zamanda hayata geçecek” bilgisini verdi.

Sayan, eSIM’lerle insanları artık yeni bir dünyanın beklediğine dikkati çekerek, “eSIM mimarisi hem M2M/IoT cihazlara hem de vatandaşlarımızın günlük hayatta kullandığı cihazlara önemli kolaylıklar sağlayacak” dedi.

eSIM teknolojisinin beraberinde pek çok avantajı getireceğine işaret eden Sayan, üretim süreçlerinin çevreye olumsuz etkilerinin minimuma düşeceğini kaydetti. Sayan, kartların bakım, erişim, lojistik ve stoklama gibi süreç maliyetlerinin ortadan kalkacağını belirterek, şöyle konuştu:

“eSIM doğrudan bir aygıta yerleştirilmiş bir tür programlanabilir dijital bir SIM kart. eSIM fiziki plastik bir kart değil, akıllı cihazlara entegre edilen küçük bir çipten ibaret. eSIM, herhangi bir cihaza doğrudan müdahale gerektirmeden yani SIM kartı değiştirmeye gerek kalmadan uzaktan erişim yoluyla mobil işletmecinin değişimine olanak sağlıyor. eSIM hem akıllı telefon, bilgisayar gibi son kullanıcı cihazlarında hem de otomotiv gibi endüstrilerde ve çeşitli alanlara çözüm sunuyor.”

FİZİKSEL KARTIN YERİNE GEÇECEK

eSIM’in sağlayacağı faydaları anlatan Sayan, mobil işletmeci değiştirilmek istendiği zaman SIM kartı fiziksel olarak değiştirmeden mobil işletmeciler arasında geçiş yapılabileceğini bildirdi. Sayan, fiziksel SIM süreçlerinde tüketicinin, SIM kartını sadece bayilerden veya posta yoluyla alabildiğini hatırlatarak, şu değerlendirmede bulundu:

“eSIM ile işletmeci profilinin cihaza yüklenmesi mümkün olacak. Tüketicinin SIM kart boyutunu dikkate alması ve cihazına uygun olan fiziksel SIM kartı kullanması gerekebiliyordu. eSIM ile bu farklılık da ortadan kalkıyor. Yakın zamanda eSIM’in uygulama örneklerini, birçok alanda ve sektörde görmeye başlayacağız. Bu çerçevede BTK, eSIM teknolojisi için gerekli düzenlemeleri gerçekleştirdi. Milli Teknoloji Hamlesi’nden aldığımız güçle, ülkemizi her alanda ileriye taşımaya devam edeceğiz.”

YÜZDE 100 YERLİ VE MİLLİ

BTK tarafından 12 Şubat 2019’da alınan kararla uzaktan programlanabilir SIM teknolojilerini destekleyen sistemlerin kurulumu ve cihazlarda kullanımı, Mart 2019 itibarıyla yüzde 100 yerli ve milli olacak şekilde sağlanmıştı. Karar kapsamında otomotiv endüstrisi de dahil, bu teknolojiyi destekleyen ve son kullanıcı tarafından kullanılan tüm cihazlar artık eSIM teknolojisinden faydalanabilecek.

Kurul kararının ardından yapılan çalışmalarla uluslararası sertifikasyona sahip ekipman kurulumu ve yüzde 100 yerlilik şartıyla düzenleme tamamlandı. Ayrıca alınan karar doğrultusunda, düzenlemede yer alan kurallara uymayan uluslararası şebekelerden, abonelikleri için süre verilerek eksiklerini tamamlamaları istendi.

YENİ OTOMOBİLLERDE STANDART OLACAK

Özellikle M2M gibi internete bağlı cihazlarda farklı senaryolarda aktif olarak kullanılacak eSIM teknolojisi, yerli eSIM altyapısıyla global firmalara ve iş senaryolarına hizmet verecek.

eSIM, son kullanıcıların yoğun yararlandığı akıllı telefonlardan, giyilebilir teknolojilerden, M2M denilen internete bağlı birçok endüstriyel ürüne kadar geniş bir kullanım yelpazesi sunuyor. eSIM altyapısıyla bütün bu cihazların internete bağlanması için fiziksel sim kart kullanım gereksinimi ortadan kalkarak, yerini güvenli yazılım teknolojisine bırakacak.

Yeni üretilen otomobillerde standart olarak sunulan eCALL gibi birçok sim karta bağlı güvenlik altyapısı eSIM ile yazılım tabanlı olarak sunulabilecek.

HABERTÜK 22.10.2020

Adapazarı’nda bulunan TÜVASAŞ tarafından üretilmesine karar verilen Milli Elektrikli Tren, 29 Mayıs’ta Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Ankara’dan online olarak katılım sağlaması beklenen programla raylara inecek. Milli Elektrikli Tren, İstanbul’un fethinin 567’nci yıl dönümünde demir yoluna inmiş olacak.

Tamamen yerli imkanlarla üretilen ve ASELSAN’ın da destek verdiği milli tren seti, ilk etapta 3 set olarak raylara indirilecek ve proje tamamlanana kadar 56 set daha üretilecek.

Resmi Gazete’de 4 Mart 2020’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile yeni kurulan Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii A.Ş. (TÜRASAŞ) çatısı altında toplanan TCDD iştirak şirketlerinden olan TÜVASAŞ tarafından üretilen Milli Elektrikli Tren seti için 2014 yılından itibaren çeşitli yatırımlar yapılmış ve son olarak alüminyum gövde atölyesinin kurulmasıyla imalat süreci hızlandırılmıştı.

Alüminyum gövdeli olarak üretilen ilk tren olma özelliği taşıyan ve şehirler arası seyahate uygun tasarlanan Milli Elektrik Tren, saatte 160 kilometre hıza ulaşabilen 5 araçlı setler halinde üretilecek. Engelli yolcuların da tüm ihtiyaçlarının karşılanmasına olanak verecek şekilde tasarlanan tren setinin en kısa sürede test sürüşlerinin tamamlanarak, kullanıma başlanması bekleniyor.

Teknik Özellikleri

YENİ ŞAFAK 26.05.2020

11’inci Kalkınma Planı hedefleri doğrultusunda hazırlanan 2020 Yılı Yatırım Programı kapsamında, 2020 yılından itibaren yurt dışından ilave Yüksek Hızlı Tren Seti temin edilemeyeceği ve ihtiyaç duyulan tren setlerinin Türkiye Vagon Sanayii A.Ş.’de (TÜVASAŞ) üretilmesi kararlaştırıldı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatı doğrultusunda karara bağlanan üretimle ilgili yerli ve milli üretim yapan TÜVASAŞ’a yine yerli firmaların destek vermesine karar verildi.

Milli Elektrikli Tren Setleri’nin prototipinin bu yıl tamamlanarak, raylara indirileceğini belirten Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Cahit Turhan’ın açıklaması sonrası TÜVASAŞ bünyesinde tasarım ve üretim çalışmalarının tamamlanıp, montaj aşamasına geçilen Milli Elektrikli Tren Seti’ne ASELSAN’ın da destek vereceği öğrenildi. Yapılan yeni anlaşma kapsamında ASELSAN’ın Milli Elektrikli Tren Setleri’nin motor ve elektronik aksamlarını yerli olarak üretileceği öğrenildi.

Projeyle ilgili konuşan Demiryol-İş Sendikası Şube Başkanı Cemal Yaman, “2020 yılı kamu yatırımları kapsamında TÜVASAŞ Genel Müdürlüğü tarafından 45 adet Elektrikli Tren Seti üretimi yapılacak. Bu bizim için çok büyük bir yatırım ve TÜVASAŞ’ın geleceği için önemlidir. Bu konuda desteği olan Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’a ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Cahit Turhan ile Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay ve TÜVASAŞ Genel Müdürü İlhan Kocaaslan’a teşekkür ederim. Hepimiz için hayırlı olsun” dedi.

HABER 7 14.02.2020

Yedi Gündem

AA muhabirinin edindiği bilgiye göre, ASELSAN, savunma sanayisinde geliştirdiği kabiliyetleri sivil alanda çeşitli sektörlerin kullanımına sunuyor. Şirket son olarak raylı sistem sektöründe de kritik teknolojileri başarıyla hayata geçirdi.

EGO Genel Müdürlüğü ile ASELSAN arasında imzalanan sözleşme kapsamında, Ankaray araçları için geliştirilen yeni nesil yardımcı güç ünitesi, 1 Kasım itibarıyla EGO Genel Müdürlüğü envanterine girdi. Geliştirilen ürün, aracın mevcut mekanik ve elektriksel ara yüzlerine uygun tasarlandı ve üretildi. Statik ve dinamik testler süresince işletmede 6 ay test edilen ürünün kabul faaliyetleri tamamlandı.

1996’dan beri yolcu taşımacılığında kullanılan Ankaray araçlarının yardımcı güç üniteleri, ASELSAN bünyesinde çalışan mühendisler tarafından özgün olarak tasarlandı. Ürünün tüm test ve doğrulama faaliyetleri milli imkanlarla ASELSAN bünyesinde gerçekleştirildi.

Sorunlar ASELSAN ile aşılacak

Kullanım ömürleri 35-40 yıl olan raylı sistem araçlarının zamanla yaşlanan elektrik-elektronik sistemlerinin idamesi gittikçe zorlaşıyor. Alternatif yabancı çözümler, gerek maliyetlerinin yüksekliği gerekse yavaş kalması sebebiyle yolcu taşımacılığının aksamasına neden oluyor. Yolcu taşımacılığında sıklıkla yaşanan bu sorun ASELSAN’ın kabiliyetleri ve entegre lojistik desteğiyle son bulacak.

ASELSAN tarafından tasarlanan yeni nesil yardımcı güç üniteleri, emsallerine göre kolay araç entegrasyonu, hızlı devreye alma özellikleri ve bakım-onarım kolaylığıyla öne çıkıyor. Proje gereksinimlerine göre en güncel mikro-elektronik teknolojisiyle geliştirilen modüler mimariye sahip güç blokları, gelişmiş kontrol algoritmalarını içeriyor. ASELSAN ürünleri dahili hata kaydı tutma ve hata giderme yazılımıyla işletmelerin kullanımına sunuluyor.

ASELSAN raylı sistem çözümleri

ASELSAN, raylı sistemler alanında kritik bileşen olarak nitelendirilen alt sistemlerin özgün olarak geliştirilmesine yönelik çalışmalarına devam ediyor.

Raylı sistem araçlarından Milli Yüksek Hızlı Tren, Milli Elektrikli Tren Seti, Hibrit Manevra Lokomotifi, Elektrikli Anahat Lokomotifi, modüler metro ve tramvaylar için Tren Kontrol ve Yönetim Sistemi (TKYS) ve Cer (Çekiş) Sistemi ASELSAN tarafından özgün olarak milli imkanlarla geliştiriliyor ve yerli imkanlarla üretiliyor.

Ana hat sinyalizasyonu ve şehir içi sinyalizasyonu için, araç üstü otomatik tren koruma sistemi geliştirilmesine yönelik çalışmalar ASELSAN bünyesinde devam ediyor.

ASELSAN, hızla gelişen yerli ve milli raylı sistemler sektörünün en önemli çözüm ortakları arasında yer alıyor.

AA 07.11.2019

Bükreş Tramvay İhalesi Bedeli 1,2 Milyar TL

Bükreş Belediyesi yaptığı açıklamada, 11 Aralık 2018’de ilan edilen 100 adet tramvay ihalesine iki firmanın teklif verdiğini ve 180 milyon avro değerindeki ihaleyi 99,61 puanla 15 Mart 2019’da teklif veren Durmazlar Holding’in kazandığı kaydedildi. İhaleye katılan diğer firma ise Çinli Konsorsiyum, ASTRA VAGOANE CALATORI-CRRC.

Diğer Romanya Tramvay İhaleleri

Durmazlar, Bükreş dışında aşağıdaki tramvay ihalelerine de katılıyor:

§  TIMISOARA

§  BRAILA

§  CRAIOVA

§  LASI

Ayrıca, Durmazlar Holding’in, Romanya’nın batı kesimindeki ili olan Caraş-Severin, Reșița ilçesinin 13 tramvaylık ihalesini de kazanması bekleniyor.

Durmazların Polonya Başarısı

Bursa, Samsun ve Kocaelinde çalışan tramvay araçlarına ve alçak tabanlı hafif raylı sistem araçlarla başarısını Türkiye’de kanıtlayan Durmazlar firması, Polonya’nın Olsztyn kentindeki tramvay ihalesini de kazanmıştı. 2020 yılında Olsztyn kentinde işletmeye alınacak Panorama araçlarını RayHaber olarak InnoTrans Demiryolu Fuarında sizlere canlı olarak tanıtmıştık.

RAY HABER 05.11.2019

Ankara’da elektrikli ticari araçlar ve raylı sistem araçları tasarlayan ve üreten Bozankaya, Romanya’nın Iaşi şehrinin açtığı 16 araçlık tramvay ihalesini kazandı. Sözleşmenin imzalanmasından itibaren 18 ay içinde ilk teslimatların başlayacağı ihalede sözleşme süresi ise 34 ay.

Bozankaya’nın bu ihale kapsamında üreteceği yeni Iaşi tramvayları 30 metre uzunluğunda, 5 modüllü ve yaklaşık 270 yolcu kapasiteli olacaklar. Azami 70km/s hıza sahip olacak bu tramvaylar, %100 alçak tabanlı tasarım sayesinde yolcu iniş-binişlerinde büyük kolaylık sağlayacaklar.

Bozankaya bu proje ile Türkiye’ye yaklaşık 30 Milyon Avroluk döviz girişi sağlayacak.

Iaşi, Romanya’da Timişoara’dan sonra kazanılan ikinci ihale oldu. Bozankaya’nın Bükreş’te teklif verdiği 100 adetlik elektrikli otobüs ve 100 adetlik troleybüs ihalelerinin de yakında sonuçlandırılması bekleniyor.

RAY HABER 05.11.2019